23 Eskadra Towarzysząca – Historia i Działania
23 Eskadra Towarzysząca była istotnym pododdziałem lotnictwa Wojska Polskiego w okresie II Rzeczypospolitej. Jej formowanie miało miejsce w 1937 roku, a jej działania miały znaczący wpływ na lotnictwo wojskowe tamtych czasów. Pomimo krótkości istnienia, eskadra ta pozostawiła po sobie wyraźny ślad w historii polskiego lotnictwa, szczególnie podczas kampanii wrześniowej 1939 roku. W artykule tym przyjrzymy się bliżej procesowi jej formowania, szkoleniu oraz bezpośrednim działaniom w trakcie II wojny światowej.
Formowanie 23 Eskadry Towarzyszącej
W wyniku rozkazu Departamentu Aeronautyki Ministerstwa Spraw Wojskowych z 1929 roku, podjęto decyzję o utworzeniu nowego typu jednostek lotniczych – eskadr towarzyszących. To właśnie wtedy rozpoczęto proces formowania 23 Eskadry Towarzyszącej w 2 Pułku Lotniczym. Początki były jednak trudne; brak personelu uniemożliwił pełne zrealizowanie planów. W międzyczasie powstały inne eskadry, takie jak 24 Eskadra Liniowa czy 26 Eskadra Towarzysząca.
Ostatecznie, 23 Eskadra została sformowana na podstawie rozkazu z dnia 7 lipca 1937 roku i znalazła swoją bazę na lotnisku Rakowice, gdzie zorganizowano ją na podstawie III plutonu 26 Eskadry Towarzyszącej. Pododdział został wyposażony w samoloty Lublin R.XIIID. W ciągu kilku miesięcy zespół personelu uzupełniono absolwentami Pułkowej Szkoły Pilotażu oraz nadwyżkami z innych jednostek pułku. Gotowość do działania eskadra osiągnęła latem 1938 roku i brała udział w akcjach związanych z sytuacją polityczną w regionie, jak np. akcja „Zaolzie”. W tym czasie jednostka zaczęła współpracować z Samodzielną Grupą Operacyjną „Śląsk”, co potwierdzało jej rozwój i znaczenie na mapie polskiego lotnictwa.
Mobilizacja i Przemiana w Eskadrę Obserwacyjną
Mobilizacja 23 Eskadry Towarzyszącej miała miejsce w dniu 24 sierpnia 1939 roku na lotnisku Rakowice. Po zakończeniu mobilizacji nastąpiła zmiana nazwy jednostki na 23 Eskadrę Obserwacyjną. To przekształcenie miało kluczowe znaczenie dla dalszych działań eskadry, która miała teraz pełnić funkcje rozpoznawcze w ramach Armii „Kraków”. W nocy z 26 na 27 sierpnia rzut kołowy odjechał na lotnisko w Palczowicach, gdzie wkrótce po przybyciu dołączyły samoloty RWD-14 Czapla oraz RWD-8.
Tuż przed wybuchem wojny, eskadra odbyła szkolenie ognia z udziałem Grupy Artylerii, co zwiększyło jej gotowość do działań bojowych. Przemiana w eskadrę obserwacyjną pozwoliła na bardziej efektywne wykorzystanie zasobów i umiejętności personelu podczas nadchodzącej kampanii wrześniowej.
Działania Eskadry podczas Kampanii Wrześniowej
Kampania wrześniowa rozpoczęła się 1 września 1939 roku i była kluczowym momentem w historii Polski oraz jej sił zbrojnych. 23 Eskadra Obserwacyjna brała udział w walkach jako część Armii „Kraków”, a następnie Armii „Karpaty” oraz Grupy Armii „Małopolska”. Już na samym początku konfliktu eskadra została podporządkowana dowódcy Grupy Operacyjnej „Bielsko”. Pierwsze zadanie bojowe zostało przydzielone porucznikowi obsługi Radomirow
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).